Biyokimya Tetkikleri

Biyokimya testleri, hastalıkların tanısının konulması, önlenmesi ve tedavi edilmesi amacıyla yapılmaktadır. Bireylerin hayat kalitesini düşüren sağlık sorunları biyokimya laboratuvarımızda yapılan testler ile ortaya çıkarılabilir.

Özkaya Tıp Merkezinde tüm biyokimya testleri yapılmaktadır.

Biyokimya Testi Nedir?

Türkçede canlı bilimi olarak adlandırılan biyokimya tüm canlı organizmaların yapılarını, yaşamı oluşturan kimyasal maddelerin bütününü inceleyen bilim dalıdır. Biyokimya testi, kan ve idrar alınması, gebelik testi, tümör belirteç incelemeleri gibi farklı tahlillerin bütününe verilen isimdir. 

Biyokimya Testi Neden İstenir?

Biyokimya testlerinin en sık isteneni kan tahlilleridir. Kan, vücudun her yerini sarar, bütün organları dolaşır ve organlara işlevini görmesi için ihtiyaç duyduğu hayat sıvısını iletir. Yani kan, vücudun her fonksiyonundan sorumludur, hastalıkların çoğu kanda gizlidir ve kan tahlilleri ile ortaya çıkarılır.

Kan tahlilleri, hematoloji ve biyokimya laboratuvarında cam tüp içerisine test yapılacak kişiden kan numunesi alınarak yapılır. Alınan numune, biyokimya laboratuvarına incelenmek üzere gönderilir.

Birçok biyokimya testi herhangi bir hazırlık gerektirmeksizin direkt olarak yapılabileceği gibi bazı tahlillerde bireylerin son 10 -12 saat içerisinde yemek yememiş olması, su, alkol gibi diğer sıvı gıdalar almaması, sigara içmemesi ve kimyasal herhangi bir ilaç kullanmaması beklenebilir.

Biyokimya Tetkikleri Nasıl Yorumlanır?

Biyokimya tahlil sonuçlarınız geldi ve siz hangi terimi, nasıl yorumlayacağınızı bilmiyor musunuz? Tahlil sonuçlarında gördüğünüz terimleri yorumlamanıza yardımcı olacak kılavuzu inceleyebilirsiniz.

Albumin

Albumin, kanın onkotik basıncı hakkında bilgi verir. 

Lipaz

Pankreas fonksiyon testlerinden birisi lipazdır.

TK

TK, toplam kolestrol anlamına gelir. 

OGTT ve OGL

OGTT ve OGL şeker yüklemeleri olarak bilinir.

OGTT ve OGL

OGTT ve OGL şeker yüklemeleri olarak bilinir.

AKŞ (Açlık Kan Şekeri)

Bireylerin karbonhidrat metabolizmasının değerlendirilmesinde AKŞ incelenir.

BİL - T (Bilirubin Total)

Bilirubin Total, safra kesesi ve karaciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesinde incelenir.

Sodyum

Vücudun su dengesi ve elektrolit değerlendirmesinde kullanılır.

BİL - D (Bilirubin D)

Bilirubin D, safra kesesi ve karaciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesinde kullanılır.

VLDL - K (Kolesterol)

VLDL – K, bireylerin metabolizma değerlendirmelerinde kullanılır.

HDL - K (Kolesterol)

HDL – K, bireylerin koroner kalp hastalığı riskinin değerlendirilmesinde kullanılır.

LDL - K (Kolesterol)

LDL – K, hastaların koroner kalp rahatsızlıkları riskinin değerlendirilmesinde kullanılır.

DBK (Demir Bağlama Kapasitesi)

DBK, serum demir düzeyinin
değerlendirilmesinde kullanılmaktadır.

GLU (Glikoz)

Glikoz, bireylerin karbonhidrat metabolizma değerlendirmelerinde kullanılır. Açlık kan şekeri olarak da bilinmektedir.

Klorür

Asit baz, elektrolit dengesi, su metabolizmasının değerlendirilmesi için Klorür seviyesi incelenir. Aşırı kusma gibi durumlarda seviyesi düşük çıkar.

Transferrin

Transferrin, demir transportunu sağlayan, plazmada bulunan major bir proteindir. Gebelik, östrojen kullanımı, demir eksikliği anemisi gibi durumlarda transferrin düzeyi artar.

GGT (Gama Glutamil Transferaz)

GGT, karaciğer fonksiyon testlerinden biridir. İlaçların ve alkolün karaciğer üzerinde yarattığı toksik etkisini takip etmekte kullanılır.

TKŞ (Tokluk Kan Şekeri)

Bireylerin karbonhidrat metabolizmasının değerlendirilmesinde kullanılır ve kişinin yemek yemesinin ardından 2 saat geçtikten sonra bakılır.

FE (Demir)

Demir eksikliği, demir zehirlenmesi ve her türlü anemi değerlendirmesinde FE düzeyine bakılır. Demir eksikliği ve anemi gibi durumlarda demir düzeyinin azaldığı gözlemlenir.

TP (Total Protein)

TP, karaciğer ve böbrek hastalıklarının takibinde kullanılır. Deride yanık, kronik karaciğer hastalıkları gibi durumlarda total protein seviyesi azalır.

AMYL (Amilaz)

Amilaz, pankreas fonksiyon testlerinden biridir. Pankreas yetmezliği gibi durumlarda AMYL seviyesi azalırken, alkol kullanımı gibi durumlarda AMYL seviyesi artar.

UA (Ürik Asit)

Ürik Asit, gut gibi pürin metabolizma bozukluklarının teşhis ve takibinde kullanılır. Lösemi, böbrek yetmezliği, gut, ağır egzersiz gibi durumlarda kişinin ürik asit düzeyi artar.

HB (Hemoglobin)

Hemoglobin, kan kaybı, anemi gibi durumların değerlendirilmesinde kullanılır. Anemi gibi durumlarda hemoglobin düzeyi azalırken; deride yanık, yüksek rakım, aşırı kusma, egzersiz gibi durumlarda hemoglobin miktarı azalır.

Kreatinin Klirensi

Kreatinin klirensi, böbrek fonksiyon değerlendirmelerinde ve böbrek hastalıklarının takibinde incelenir. Şok ve böbrek hastalıkları kreatinin klirensi seviyesini azaltmaktadır.

LDH (Laktat Dehidrogenaz)

LDH, karaciğer ve kalp hastalıklarının teşhisinde kullanılır. Lenfoma ve orak hücre anemisi gibi durumlarda düzeyinin yüksek olduğu gözlemlenir.

ALT (Alanin)

ALT – Alanin, karaciğer fonksiyon testlerinden biridir. Aminotransferaz olarak da bilinir. Kas zedelenmeleri, akut böbrek yetmezliği, karaciğer hastalıkları gibi durumlarda ALT düzeyinde
artış gözlemlenir.

ALP (Alkalen)

Fosfataz olarak da bilinen ALP, safra kesesi, kemik dokusu ve karaciğere bağlı hastalıkların değerlendirilmesinde kullanılır. Gebelikte, siroz
ve çocukların büyüme döneminde ALP
düzeyleri yüksek olur.

AST (Aspartat)

Aminotransferaz olarak da bilinen AST, vücudun bütün dokularında bulunur. Karaciğer, iskelet kası ve kalp aspartatın en çok bulunduğu dokulardır. Herhangi bir nedene bağlı olarak, kalp ve iskelet kası travması, karaciğer hücre hasarı veya zedelenmesi, ağır egzersiz, kalp yetmezliği gibi durumlarda kandaki AST miktarı artar.

CK (Kinaz) - MB

Kreatin olarak da bilinen CK – MB, kalp kaslarında ve iskelette meydana gelen dejenerasyonların değerlendirilmesinde kullanılır. Gebeliğin son dönemlerinde, doğum esnasında, ağır egzersiz gibi durumlarda kandaki miktarı artar.

MG (Magnezyum)

Magnezyum, metabolizma ve elektrolit dengesinin değerlendirilmesinde kullanılır. Ayrıca, gebelikte preeklampsi (hipertansiyon) tedavisi uygulanan hastalarda da incelenen bir değerdir. Gebelikte magnezyum düzeyinin düşük olduğu gözlemlenir.

CA (Kalsiyum)

Kalsiyum, endokrin ve metabolizma hastalıklarının değerlendirilmesinde kullanılır. D vitamini eksikliği, magnezyum eksikliği, kronik böbrek yetmezliği gibi hastalıklar durumunda kalsiyum düzeyi azalırken; akromegali, kemik metastazları gibi durumlarda kalsiyum seviyesinin yüksek olduğu gözlemlenir.

Fosfor

Fosfor, bireylerin metabolizma ve kalsiyum-fosfor dengesinin değerlendirilmesi için önemlidir. Kusma, D vitamini eksikliği gibi durumlarda fosfor düzeyi azalırken; akromegali, böbrek yetmezliği dibi durumlarda fosfor düzeyi artar.

ÜRE

Üre, kişilerin protein metabolizmalarını değerlendirmek için kullanılır. Böbrek fonksiyon tetkiklerinden biridir. Gebeliğin son dönemleri, ağır karaciğer hastalıkları, düşük proteinli diyet gibi durumlarda üre düzeyi azalırken; yüksek proteinli diyet gibi durumlarda üre düzeyi artar. Tüpün içine alınan idrarın yanı sıra, 24 saatlik idrar ve spot idrar da istenebilir.

Potasyum

Potasyum, asit baz dengesinin ve elektrolitlerin değerlendirilmesinde, böbrek fonksiyonlarının takibinde değerlendirilmeye alınır.
Kronik açlık ve kusma gibi durumlarda potasyum seviyesi düşük iken; lösemi, doku hasarı, ağır egzersiz,
akut böbrek yetmezliği, hemoliz, şok gibi durumlarda düzeyinin yüksek olduğu gözlemlenir.